„Love Me Do” — Jak zaczęła się rewolucja

Ten tekst to próba napisania historii pierwszego singla The Beatles, od ławki szkolnej w Liverpool po szczyt list przebojów na całym świecie.

Piosenka sprzed The Beatles

Kiedy Paul McCartney skomponował główną melodię i strukturę Love Me Do, miał zaledwie szesnaście lat i wagarował ze szkoły w Liverpool. Pisaliśmy rok 1958, a zespół, który miał zmienić oblicze muzyki popularnej, jeszcze nie istniał. John Lennon prowadził wtedy skiflową grupę The Quarrymen, do której McCartney dopiero niedawno dołączył.

Lennon w wywiadzie z 1972 roku przyznał wprost: główną strukturę tej piosenki napisał Paul mając szesnaście lat, a on sam miał prawdopodobnie pewien udział w skomponowaniu środkowej ośmiotaktowej części, tzw. middle eight. W późniejszym wywiadzie dla Playboy w 1980 roku Lennon rozwinął tę myśl, mówiąc, że Love Me Do to piosenka Paula, którą ten nosił przy sobie jeszcze w Hamburgu — na długo przed tym, zanim obaj stali się autorami piosenek.

Pierwotna wersja utworu miała inną progresję akordową, wzorowaną na stylu Buddy’ego Holly’ego. Dopiero w studiu nagraniowym EMI zespół zmienił podejście do piosenki i nadał jej brzmienie, które znamy dzisiaj. W początkowym okresie The Beatles grali głównie covery amerykańskich utworów rockowych i rhythm and bluesowych, a Love Me Do była jedną z pierwszych kompozycji własnych, które odważyli się zagrać na żywo.

Trzy sesje, trzech perkusistów — epopeja w Studio Abbey Road

6 czerwca 1962, czyli Pete Best za perkusją

Pierwsza sesja nagraniowa The Beatles na mocy kontraktu z EMI odbyła się 6 czerwca 1962 roku. Zespół próbował wtedy nagrać cztery utwory, w tym Love Me Do. George Martin, początkowo nieobecny na sesji, wszedł do studia właśnie w trakcie nagrywania tego utworu i natychmiast zmienił aranżację. Zdecydował, że Paul przejmie śpiewanie słów „love me do” w refrenie, żeby John mógł w tym czasie grać na harmonijce ustnej. Zarówno Martin, jak i jego asystent Ron Richards byli zgodni co do jednego: perkusja Pete’a Besta nie nadawała się do nagrań studyjnych. Historyk The Beatles Mark Lewisohn opisał zmianę rytmu perkusji w środkowej części jako „katastrofalną”.

– George Martin powiedział: „Zaraz, tu jest problem z przejściem. Ktoś inny musi zaśpiewać love me do, bo inaczej będziecie mieli piosenkę pod tytułem Love Me Waahhh. Paul, zaśpiewasz love me do?” O Boże, dostałem dreszczu na całym ciele

– mówił Paul McCartney (cytat z książki: The Complete Beatles Recording Sessions, Mark Lewisohn)

4 września 1962, czyli Ringo Starr wchodzi do gry

W sierpniu Pete Best został zastąpiony przez Ringo Starra. 4 września 1962 roku odbyła się sesja, która miała przynieść debiutancki singiel. Przed nagraniem zespół przeszedł trzygodzinną próbę w Studio Three pod okiem Rona Richardsa, ćwicząc sześć utworów, w tym Love Me Do i kontrowersyjny How Do You Do It? autorstwa Mitcha Murraya, który George Martin forsował jako debiut zespołu. The Beatles nienawidzili tego utworu i walczyli o wydanie własnej piosenki. Martin, choć nie był wówczas przekonany do potencjału kompozytorskiego Lennona i McCartneya, ostatecznie ustąpił.

– Nie sądziłem, że Beatles mieli jakąkolwiek piosenkę godną uwagi, nie dali mi żadnego dowodu na to, że potrafią pisać materiał na przebój. Przeszukaliśmy ich piosenki, a najlepsza, jaką mogliśmy znaleźć, to była Love Me Do – George Martin w wywiadzie radiowym w BBC.

Zespół nagrał podkład muzyczny w około piętnastu dubli, po czym nałożono partie wokalne. Paul McCartney, niespodziewanie zmuszony do zaśpiewania kluczowej frazy refrenu, przeżywał ogromną tremę.

– Nagle znalazłem się w centrum reflektorów, na naszym pierwszym nagraniu, bez żadnego akompaniamentu, wszystko się zatrzymało, a ja zaśpiewałem «love me doo-oo». Do dziś słyszę drżenie w swoim głosie, kiedy tego słucham – Paul McCartney (w: The Complete Beatles Recording Sessions)

George Martin miał jednak zastrzeżenia do wersji z perkusją Ringo. Choć Martin w kolejnych latach wielokrotnie chwalił Starra jako wybitnego perkusistę rockowego, tamtego dnia postanowił zaangażować profesjonalnego perkusistę sesyjnego.

11 września 1962, czyli Andy White w akcji i tamburyn Ringo

Tydzień później The Beatles wrócili do studia, a za perkusją zasiadł Andy White, doświadczony muzyk sesyjny, za którego usługi zapłacono standardową stawkę 5 funtów i 15 szylingów. Ringo Starr został przesunięty do gry na tamburynie. Było to dla niego bolesne doświadczenie.

– Byłem zdruzgotany, że George Martin miał wątpliwości co do mnie. Przyjechałem gotowy do grania i usłyszałem: «Mamy profesjonalnego perkusistę». Przepraszał mnie za to wiele razy, stary George, ale to było druzgocące, nienawidziłem go za to przez lata; do dziś mu tego nie odpuszczam! – niechętnie przyznawał Ringo.

White wspominał tę sesję ciepło. Był pod wrażeniem, że zespół grał własny materiał, podczas gdy większość ówczesnych grup nagrywała tylko covery amerykańskich piosenek. Wersja z perkusją Andy’ego White’a trafiła na debiutancki album Please Please Me i na większość późniejszych kompilacji. Najprostszym sposobem na odróżnienie obu wersji jest obecność tamburynu. Na nagraniu z 4 września go nie ma. Na tym z 11 września już jest.

Podsumujmy trzy sesje nagraniowe, trzy wersje i trzech perkusistów:

Więcej o roli, jaką odegrał Andy White przeczytasz w tym artykule.

Harmonijka, która ukradła serca — i nie tylko

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów Love Me Do jest wyraziste brzmienie harmonijki ustnej Johna Lennona. Martin później mówił, że wybrał właśnie tę piosenkę, ponieważ przyciągnął go dźwięk harmonijki. Przypominał mu nagrania Sonny’ego Terry’ego i Brownie’ego McGhee, które sam wydawał na Parlophone:

– Wybrałem «Love Me Do» z powodu brzmienia harmonijki. Kochałem zawodzącą harmonijkę, przypominała mi płyty Sonny’ego Terry’ego i Brownie’ego McGhee, które sam wydawałem. Czułem, że to ma wyraźny urok – George Martin (za: Wikipedia / Beatles Bible)

John nauczył się grać na chromatycznej harmonijce, którą dostał jako dziecko od wujka George’a. Jednak instrument używany podczas nagrań był inny. Podobno Lennon ukradł go ze sklepu muzycznego w holenderskim Arnhem w 1960 roku, kiedy The Beatles po raz pierwszy jechali do Hamburga.

5 października 1962 — świat słyszy The Beatles

Singiel „Love Me Do” / „P.S. I Love You” ukazał się 5 października 1962 roku na wytwórni Parlophone (numer katalogowy R 4949). Pierwsze tłoczenia zawierały wersję z perkusją Ringo Starra z sesji 4 września. To fakt, który przez lata budził konfuzję, bo Mark Lewisohn trafnie zauważył: skoro wydano wersję z 4 września, to najwyraźniej nagranie z 11 września wcale nie zostało uznane za istotne ulepszenie.

– W Hamburgu odkryliśmy swoje brzmienie… w Cavern Club odnaleźliśmy kontakt z publicznością… ale jeśli chcecie wiedzieć, kiedy poczuliśmy, że coś osiągnęliśmy to było to wejście na listy przebojów z Love Me Do. To właśnie ta chwila. Dała nam kierunek – powiedział Paul McCartney w 1982 roku.

Singiel wszedł na brytyjskie listy przebojów i ku zaskoczeniu samego Martina, który wątpił w komercyjny potencjał piosenki, dotarł do 17. miejsca. Mimo stosunkowo skromnej pozycji, ten wynik zmienił wszystko. EMI zaczęło traktować zespół poważniej i przyznało im więcej czasu w studiu.

– Pierwszy raz usłyszenie «Love Me Do» w radiu, to były dreszcze na całym ciele. Najlepszy odlot w życiu – Ringo Starr (za: The Beatles Story Museum)

W 1989 roku Paul stworzył medley „P.S. Love Me Do”, łączący oba utwory z pierwszego singla, na swoją trasę koncertową. Przy innej okazji McCartney nazwał Love Me Do „naszą największą piosenką filozoficzną”.

Jak wynika relacji świadków tamtych dni, George Martin miał z tą piosenką początkowo problem. Początkowo wolał, by zespół nagrał How Do You Do It? Mitcha Murraya, a do kompozytorskich umiejętności Lennona i McCartneya podchodził ze sceptycyzmem. Przyznał to wprost, mówiąc, że Beatles nie dali mu żadnego dowodu na zdolność pisania hitów. Jednocześnie to właśnie Martin docenił magię harmonijki Lennona i zgodził się na wydanie Love Me Do zamiast cudzego utworu. Sukces komercyjny singla zmienił jego stosunek do duetu autorskiego Lennon–McCartney otwierając drogę do nagrania „Please Please Me” i pierwszego albumu. Martin skierował też menedżera Briana Epsteina do wydawcy Dicka Jamesa, uznając że dotychczasowy wydawca Ardmore & Beechwood nie zrobił nic, by wypromować Love Me Do.

Życie po premierze — wydania i reedycje (1962–2023)

Losy Love Me Do na nośnikach fizycznych i cyfrowych to osobna, fascynująca historia, pełna pomyłek, zaginionych taśm i technologicznych przełomów. Prześledźmy więc kluczowe wydania i ich pozycje na listach przebojów (1962–2023)

Zagubiona taśma — i dlaczego to ważne

Jedną z najbardziej niezwykłych historii związanych z Love Me Do jest los oryginalnych taśm master. Standardowa procedura w Abbey Road Studios nakazywała kasowanie dwuśladowych taśm sesyjnych po zmiksowaniu ich do wersji mono na potrzeby tłoczenia płyt. Taki los spotkał cztery piosenki z dwóch pierwszych singli The Beatles: Love Me Do, P.S. I Love You, She Loves You i I’ll Get You. Ale w przypadku Love Me Do zaginęła też taśma ze zmiksowaną wersją i nie zachowały się żadne kopie zapasowe.

Przez wiele lat jedynymi zachowanymi egzemplarzami wersji z Ringo z 4 września były czerwone winylowe single Parlophone z 1962 roku. EMI nie przejmowało się stratą, bo dysponowało wersją z Andy’m White’m z 11 września. Dopiero lata później prywatny kolekcjoner udostępnił lepiej brzmiący egzemplarz singla, z którego wykonano nową taśmę master.

Dziedzictwo — dlaczego „Love Me Do” wciąż ma znaczenie

Łatwo jest umniejszyć znaczenie Love Me Do. Dla współczesnego ucha piosenka może brzmieć prosto, a nawet naiwnie, szczególnie w zestawieniu z utworami z Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band czy Abbey Road. Ale ta pozorna prostota jest zwodnicza. W październiku 1962 roku, w Wielkiej Brytanii zdominowanej przez grzeczny pop Cliffa Richarda i licencjonowane amerykańskie covery, czterech młodych mężczyzn z Liverpoolu nagrało i wydało własną piosenkę. To był akt odwagi i punkt zwrotny.

Na liście Billboard Hot 100 Love Me Do była pierwszym utworem The Beatles, który w ogóle pojawił się na tej prestiżowej liście i od razu dotarł na szczyt. Zespół zdobył rekordowe dwadzieścia numerów jeden na Hot 100, a wszystko zaczęło się od tej prostej melodii z harmonijką. W 2023 roku, ponad sześćdziesiąt lat po premierze, Love Me Do ponownie znalazła się na singlu, tym razem jako mając po drugiej stronie Now and Then, zamykając symboliczny krąg od pierwszej do ostatniej piosenki The Beatles.

– Pamiętam wciąż nagrywanie Love Me Do, bo John oficjalnie śpiewał wokal z frazą „love me do”. Ale ponieważ grał na harmonijce, George Martin w trakcie sesji nagle powiedział: Czy zaśpiewasz tę frazę? I do dziś to słyszę jak John gra „waahhh wahhhh”, a ja śpiewam „love me doo-oo” – mówił Paul McCartney, w trakcie ceremonii w Rock and Roll Hall of Fame w 1994 roku.

Być może całą tą historię najlepiej podsumował sam Ringo Starr mówiąc, że ten pierwszy kawałek plastiku był ważniejszy niż cokolwiek innego. To były cztery proste słowa „love, love me do”, ale dzięki nim nadeszła nowa muzyczna epoka.

W artykule wykorzystałem następujące źródła:

Shar Music / The Beatles Story Museum, Liverpool
Beatles Bible / Mark Lewisohn, The Complete Beatles Recording Sessions
Wikipedia
Cytaty za: wywiady Paula McCartneya (1982, 1994), Ringo Starra (1976, 2000), Johna Lennona (1972, 1980), George’a Martina (BBC, Billboard 1998)